Úc chấp thuận quyền xin visa bảo vệ cho công dân Israel vì lo ngại vi phạm luật chiến tranh

Tòa án Phúc thẩm Hành chính Úc (Administrative Review Tribunal - ART) vừa ra phán quyết quan trọng, cho phép ba công dân Israel tái nộp đơn xin visa bảo vệ. Quyết định này được đưa ra sau khi Tòa án xác định họ có nỗi sợ hãi chính đáng về việc sẽ bị buộc phải vi phạm luật nhân đạo quốc tế nếu bị cưỡng chế nhập ngũ vào Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) và bị trừng phạt vì từ chối.

Lý do chấp thuận: Sợ bị truy tố vì quan điểm chính trị và luật nhân đạo

Theo phán quyết của ART, ba anh chị em người Israel này đối mặt với nguy cơ bị 'truy tố' nếu trở về quê nhà và từ chối thực hiện nghĩa vụ quân sự bắt buộc. Hình phạt họ có thể phải đối mặt từ nhà nước Israel, bao gồm cả việc bỏ tù như những người phản đối vì lương tâm, được Tòa án đánh giá là hành vi đàn áp. Đây là một điểm mấu chốt trong quyết định của ART, vì luật pháp Úc và quốc tế quy định rõ về việc bảo vệ những người phải đối mặt với sự đàn áp vì quan điểm chính trị hoặc lương tâm của họ. ART cũng nhấn mạnh rằng có 'những cáo buộc đáng tin cậy về việc các hoạt động quân sự của Israel ở Dải Gaza vi phạm luật nhân đạo quốc tế' và dư luận quốc tế cho rằng các hành động của IDF ở Gaza là không cân xứng. Từ đó, Tòa án kết luận rằng ba anh chị em này là người tị nạn đang đối mặt với sự đàn áp từ nhà nước Israel và Úc có nghĩa vụ pháp lý để bảo vệ họ theo các công ước quốc tế về người tị nạn.

Bối cảnh vụ việc và quy trình xin visa bảo vệ tại Úc

Gia đình này, bao gồm một cặp vợ chồng và các con của họ, đã đến Úc khoảng một thập kỷ trước bằng visa lao động của người chồng. Sau khi visa này hết hạn, họ đã nộp đơn xin visa bảo vệ vào năm 2024, khoảng sáu tháng sau các cuộc tấn công do Hamas dẫn đầu vào ngày 7 tháng 10 năm 2023, làm bùng phát cuộc xung đột hiện tại ở Gaza và Israel. Đơn xin bảo vệ ban đầu của họ đã bị chính phủ Úc từ chối. ART là một cơ quan độc lập thuộc hệ thống tư pháp hành chính của Úc, có chức năng xem xét lại các quyết định của chính phủ, bao gồm cả các quyết định liên quan đến visa và di trú. Việc được ART chấp thuận có nghĩa là gia đình này có quyền tái nộp đơn xin visa bảo vệ, và đơn của họ sẽ được xem xét lại dựa trên các phát hiện mới của Tòa án.

Lập luận bị từ chối và ý nghĩa của phán quyết

Trong quá trình kháng cáo lên ART, gia đình này cũng đưa ra lập luận rằng họ không an toàn trước các cuộc tấn công khủng bố ở bất cứ đâu tại Israel và đã 'mất niềm tin vào khả năng của nhà nước Israel trong việc bảo vệ công dân của mình', viện dẫn các cuộc tấn công khủng bố trước đây của Hamas và việc phải sống trong hầm trú ẩn trong thời gian dài. Tuy nhiên, lập luận này đã không được ART chấp thuận. Tòa án cho rằng mặc dù gia đình có nguy cơ bị thương hoặc thiệt mạng do các cuộc tấn công bằng rocket của Hamas, nhưng bất kỳ thiệt hại nào họ phải chịu sẽ không phải là kết quả của 'hành vi phân biệt đối xử nhắm vào họ'. Thay vào đó, đó sẽ là do họ là nạn nhân của cuộc xung đột vũ trang giữa Israel và Hamas. Phán quyết này của ART một lần nữa khẳng định cam kết của Úc đối với luật pháp quốc tế và các nghĩa vụ của mình trong việc bảo vệ người tị nạn, đặc biệt là những người có nguy cơ bị đàn áp vì quan điểm chính trị hoặc lương tâm liên quan đến các cuộc xung đột vũ trang. Đối với cộng đồng người Việt tại Úc, đây là một ví dụ minh họa về cách hệ thống pháp luật Úc vận hành trong việc xem xét các trường hợp tị nạn phức tạp và tuân thủ các nguyên tắc nhân đạo toàn cầu.