Sau khi tốt nghiệp đại học, nhiều người Việt cân nhắc học tiếp ở Úc để nâng chuyên môn, đổi ngành hoặc tạo lộ trình ở lại. "Sau đại học" (postgraduate) ở Úc không chỉ có thạc sĩ và tiến sĩ, mà còn có các bậc ngắn hơn như Graduate Certificate và Graduate Diploma.
Bài này giải thích sau đại học tại Úc là gì, gồm những bậc nào, ai phù hợp, chi phí ra sao và khác gì so với hệ sau đại học ở Việt Nam.
Tóm tắt nhanh
- Sau đại học (postgraduate) ở Úc gồm 4 bậc chính: Graduate Certificate, Graduate Diploma, Master và PhD.
- Graduate Certificate chỉ mất khoảng 6 tháng, là cách nhanh và rẻ để chuyển hướng hoặc nâng cấp hồ sơ.
- Thạc sĩ (Master) thường kéo dài 1–2 năm, có loại coursework (học phần) và research (nghiên cứu).
- Học phí sau đại học cho sinh viên quốc tế thường 30.000–50.000 AUD/năm tuỳ ngành và trường.
- Bằng sau đại học Úc giúp cộng điểm di trú tay nghề và mở đường cho visa làm việc sau tốt nghiệp.
Sau đại học tại Úc là gì?
📖 Sau đại học tại Úc: Các chương trình học cao hơn bậc cử nhân tại Úc, gồm Graduate Certificate, Graduate Diploma, Master (thạc sĩ) và PhD (tiến sĩ) — dành cho người đã có bằng đại học hoặc kinh nghiệm tương đương.
💡 🗣️ Nói đơn giản nhất có thể: Hiểu đơn giản: "sau đại học" là tất cả những gì bạn học tiếp sau khi đã có bằng cử nhân — từ khoá ngắn 6 tháng để đổi nghề, đến thạc sĩ 1–2 năm, hay tiến sĩ nhiều năm để nghiên cứu chuyên sâu.
💡 💡 Hình dung đơn giản: Hình dung như leo núi: cử nhân là lên tới trạm nghỉ giữa núi. Graduate Certificate là đi thêm một đoạn ngắn cho vững chân; Master là leo lên đỉnh nhỏ; PhD là chinh phục đỉnh cao nhất và tự mở đường đi mới.
Khi nào bạn cần dùng?
- Khi bạn muốn chuyển ngành mà không học lại từ đầu (ví dụ kế toán sang IT).
- Khi bạn cần bằng cấp cao hơn để thăng tiến hoặc đáp ứng yêu cầu nghề ở Úc.
- Khi bạn nhắm lộ trình di trú tay nghề và cần bằng Úc để cộng điểm.
- Khi bạn muốn theo đuổi nghiên cứu chuyên sâu và sự nghiệp học thuật (PhD).
Cách hoạt động ở Úc
Hệ sau đại học Úc nằm trong khung trình độ quốc gia AQF (Australian Qualifications Framework). Mỗi bậc có một cấp độ AQF riêng: Graduate Certificate và Diploma ở cấp 8, Master ở cấp 9, và PhD ở cấp 10 — cấp cao nhất. Cấp độ càng cao, yêu cầu đầu vào và độ chuyên sâu càng lớn.
Bạn có thể "xếp chồng" các bậc: học Graduate Certificate trước, nếu kết quả tốt thì chuyển tiếp lên Graduate Diploma rồi Master, và phần tín chỉ đã học thường được công nhận. Đây là cách nhiều người Việt dùng để vào thạc sĩ khi hồ sơ cử nhân chưa đủ mạnh.
💡 Lộ trình xếp chồng: Nếu chưa tự tin vào thẳng Master, hãy hỏi trường về "pathway" từ Graduate Certificate. Nhiều trường cho phép tính tín chỉ và rút ngắn thời gian Master sau đó.
Ai cần quan tâm
Sau đại học không chỉ dành cho người muốn làm nghiên cứu. Trên thực tế, phần lớn sinh viên quốc tế chọn Master coursework vì mục tiêu nghề nghiệp và di trú. Tuỳ mục tiêu, bạn sẽ chọn bậc và loại chương trình khác nhau.
- Người đã đi làm muốn nâng cấp bằng cấp để thăng tiến.
- Người muốn chuyển ngành sang lĩnh vực Úc đang thiếu lao động.
- Người nhắm di trú tay nghề, cần bằng Úc và điểm học vấn.
- Người yêu nghiên cứu, hướng tới sự nghiệp học thuật qua PhD.
Quyền lợi và chi phí
Chi phí sau đại học khác nhau rất lớn theo bậc học và ngành. Khối kinh doanh, y tế và kỹ thuật thường đắt hơn khối nghệ thuật, xã hội. Ngược lại, PhD thường có học bổng toàn phần kèm trợ cấp sinh hoạt nên chi phí thực tế có thể thấp hơn Master.
Bậc học | Thời gian | Học phí quốc tế/năm (tham khảo) |
|---|
Graduate Certificate | ~6 tháng | 15.000–25.000 AUD |
Graduate Diploma | ~1 năm | 25.000–35.000 AUD |
Master (coursework) | 1–2 năm | 30.000–50.000 AUD |
Master (research) | 1,5–2 năm | 30.000–45.000 AUD |
PhD | 3–4 năm | Thường có học bổng toàn phần |
Số liệu tham khảo 2026 — học phí thực tế tuỳ trường và ngành, kiểm tra trên website trường.
ℹ️ Quyền lợi kèm theo: Sinh viên sau đại học vẫn hưởng đầy đủ quyền lợi du học sinh: làm thêm 48 giờ/2 tuần, OSHC và dịch vụ hỗ trợ. Sau tốt nghiệp, bằng sau đại học còn giúp xin visa làm việc 485.
So với ở Việt Nam
Ở Việt Nam, sau đại học chủ yếu là thạc sĩ và tiến sĩ, ít có bậc ngắn kiểu Graduate Certificate. Thạc sĩ Việt Nam thường nặng về lý thuyết và kéo dài hơn. Ở Úc, hệ sau đại học linh hoạt hơn, gắn với thực hành và thị trường lao động, và có nhiều "cửa vào" cho người chưa đủ điều kiện thẳng.
✅ Sau đại học ở Úc
- Có bậc ngắn 6 tháng (Grad Cert)
- Master coursework thiên thực hành
- Xếp chồng tín chỉ linh hoạt
- Gắn với visa làm việc & di trú
❌ Sau đại học ở Việt Nam
- Chủ yếu thạc sĩ, tiến sĩ
- Thiên về lý thuyết, nghiên cứu
- Ít lộ trình xếp chồng
- Ít gắn trực tiếp với di trú
Lầm tưởng phổ biến
Nhiều người Việt hiểu sai về sau đại học Úc, dẫn tới chọn sai chương trình hoặc tốn tiền không cần thiết. Dưới đây là các lầm tưởng cần tránh.
Nên và không nên
✅ Nên làm
- Chọn bậc học theo mục tiêu nghề/di trú, không theo "danh tiếng" chung chung
- Hỏi rõ về pathway và công nhận tín chỉ
- So sánh học phí cùng ngành giữa các trường
- Kiểm tra ngành có trong danh sách nghề nếu nhắm di trú
❌ Không nên làm
- Đừng mặc định Master luôn tốt hơn Graduate Certificate
- Đừng bỏ qua chi phí sinh hoạt khi tính ngân sách
- Đừng chọn ngành chỉ vì rẻ mà không hợp mục tiêu
- Đừng quên kiểm tra điều kiện visa 485 sau tốt nghiệp
Tương đương ở các nước
Quốc gia | Tương đương | Điểm khác biệt |
|---|
Việt Nam | Thạc sĩ, Tiến sĩ | Việt Nam ít có bậc ngắn như Graduate Certificate; hệ Úc linh hoạt và gắn thực hành hơn |
Lầm tưởng thường gặp
⚠️ Lầm tưởng 1: "Phải có Master mới được coi là "học sau đại học".":
✅ ✅ Thực tế: Sai. Graduate Certificate và Graduate Diploma đều là bậc sau đại học hợp lệ, vẫn được tính điểm học vấn và là cửa vào thạc sĩ.
⚠️ Lầm tưởng 2: "PhD luôn đắt hơn Master.":
✅ ✅ Thực tế: Ngược lại với nhiều người: PhD thường đi kèm học bổng toàn phần và trợ cấp sinh hoạt, nên chi phí thực tế có thể thấp hơn Master coursework.
⚠️ Lầm tưởng 3: "Học sau đại học là chắc chắn được ở lại Úc.":
✅ ✅ Thực tế: Không. Bằng cấp chỉ cộng điểm và mở đường visa 485; ở lại lâu dài còn phụ thuộc nghề, điểm và chính sách di trú từng năm.
Xem thêm
Câu hỏi thường gặp
Sau đại học là gì?
Là các chương trình học cao hơn bậc cử nhân tại Úc, gồm Graduate Certificate, Graduate Diploma, Master và PhD. Đây là bậc dành cho người đã có bằng đại học hoặc kinh nghiệm tương đương, với độ chuyên sâu tăng dần theo khung trình độ AQF.
Ai đủ điều kiện sử dụng?
Người đã có bằng cử nhân thường đủ điều kiện vào Graduate Certificate hoặc Master. Một số ngành yêu cầu kinh nghiệm làm việc hoặc nền tảng đúng chuyên ngành. Nếu hồ sơ chưa đủ mạnh, bạn có thể vào bằng pathway từ bậc ngắn rồi chuyển tiếp.
Sau đại học khác gì so với ở Việt Nam?
Hệ Úc linh hoạt hơn: có bậc ngắn 6 tháng, cho phép xếp chồng tín chỉ và thiên về thực hành, thị trường lao động. Ở Việt Nam, sau đại học chủ yếu là thạc sĩ và tiến sĩ, nặng lý thuyết và ít gắn trực tiếp với lộ trình di trú.
Học sau đại học ở Úc tốn bao nhiêu?
Học phí quốc tế thường 30.000–50.000 AUD/năm cho Master, thấp hơn với Graduate Certificate. PhD thường có học bổng. Ngoài học phí, bạn cần tính sinh hoạt phí và OSHC khi lập ngân sách tổng cho cả khoá học.
Bằng sau đại học có giúp ở lại Úc không?
Có thể giúp gián tiếp. Bằng sau đại học Úc cộng điểm học vấn cho di trú tay nghề và đủ điều kiện xin visa làm việc sau tốt nghiệp (485). Tuy nhiên việc định cư còn phụ thuộc nghề, điểm tổng và chính sách của từng năm.
Bài viết mang tính thông tin chung. Học phí, chương trình và điều kiện visa thay đổi theo thời gian — hãy xác nhận trực tiếp với trường và tại Home Affairs trước khi quyết định. Cập nhật 6/2026.
Muốn nghe người thật chia sẻ? Đọc kinh nghiệm sau đại học ở Úc
