Nếu con bạn học trung học ở bang Victoria, gần như chắc chắn sẽ nghe tới "VCE" khi lên Year 11. VCE là chứng chỉ tốt nghiệp phổ thông của bang Victoria và là cánh cửa quan trọng nhất dẫn tới đại học.
Bài này giải thích Victoria VCE là gì, hoạt động ra sao, ai cần quan tâm và khác gì so với hệ thi tốt nghiệp ở Việt Nam.
Tóm tắt nhanh
- VCE (Victorian Certificate of Education) là chứng chỉ tốt nghiệp trung học của bang Victoria, học trong Year 11–12.
- Học sinh chọn các môn (units), mỗi môn gồm 4 units trải qua hai năm; thường học khoảng 5–6 môn ở Year 12.
- Điểm gồm đánh giá trong trường (SAC/SAT) cộng kỳ thi cuối năm; kết quả quy đổi thành điểm ATAR.
- Có môn tiếng Anh bắt buộc; VCE cũng cho phép kết hợp môn VET (đào tạo nghề) trong chương trình.
- Ngoài VCE truyền thống còn có VCE Vocational Major cho học sinh hướng nghề thực hành.
VCE (Victorian Certificate of Education) là gì?
📖 VCE (Victorian Certificate of Education): Chứng chỉ tốt nghiệp trung học phổ thông của bang Victoria, cấp cho học sinh hoàn thành chương trình Year 11–12 theo yêu cầu, làm cơ sở tính điểm ATAR.
💡 🗣️ Nói đơn giản nhất có thể: VCE là "bằng tốt nghiệp cấp ba" của riêng bang Victoria — con học, làm bài và thi trong hai năm cuối để lấy chứng chỉ này và điểm ATAR vào đại học.
💡 💡 Hình dung đơn giản: VCE giống "tấm vé tốt nghiệp" của Victoria: hoàn thành đủ môn và thi đạt thì có vé, còn điểm số trên vé (ATAR) quyết định con vào được ngành đại học nào.
Khi nào bạn cần dùng?
- Khi con bạn học trung học ở bang Victoria và lên Year 11.
- Khi cần hiểu cách chọn môn VCE để định hướng ngành đại học.
- Khi so sánh VCE với các hệ chứng chỉ bang khác (HSC, WACE) lúc cân nhắc chuyển bang.
Cách hoạt động ở Úc
Trong VCE, mỗi môn học được chia thành các "units". Year 11 thường học Units 1 và 2; Year 12 học Units 3 và 4 — chính cặp Units 3–4 ở Year 12 mới được tính vào ATAR. Học sinh thường chọn khoảng 5–6 môn để hoàn thành, trong đó có một môn tiếng Anh bắt buộc.
Điểm mỗi môn dựa trên School-Assessed Coursework (SAC) hoặc School-Assessed Tasks (SAT) làm trong năm, cộng với kỳ thi cuối năm do VCAA tổ chức. Kết quả các môn được chuẩn hoá (scaling) rồi tổng hợp thành ATAR — thứ hạng dùng xét tuyển đại học.
- Cơ quan quản lý: VCAA (Victorian Curriculum and Assessment Authority)
- Cấp lớp: Year 11 (Units 1–2) và Year 12 (Units 3–4)
- Số môn thường học: 5–6 môn ở Year 12
- Tính ATAR: Chủ yếu từ Units 3–4 của Year 12
Ai cần quan tâm
Phụ huynh có con học trung học ở Victoria cần nắm rõ VCE để hỗ trợ con chọn môn đúng định hướng. Chọn môn ở VCE ảnh hưởng tới scaling (hệ số quy đổi) và môn tiên quyết cho ngành đại học, nên đây là quyết định quan trọng từ cuối Year 10.
- Phụ huynh có con học Year 10–12 ở Victoria.
- Gia đình cân nhắc chuyển đến hoặc rời khỏi Victoria.
- Học sinh phân vân giữa VCE truyền thống và VCE Vocational Major.
- Du học sinh học trung học tại Victoria.
Quyền lợi và chi phí
Học VCE ở trường công gần như miễn phí cho thường trú nhân và công dân, chỉ đóng các khoản đóng góp và phí môn. Trường tư và Catholic vẫn thu học phí. Một số môn (ví dụ có thực hành, du khảo) có thể phát sinh phí riêng. Du học sinh đóng học phí quốc tế.
💡 Hệ số quy đổi (scaling) khiến một số môn như Toán nâng cao, ngoại ngữ được cộng điểm có lợi. Hãy tham khảo cố vấn trường khi chọn môn để tối ưu ATAR mà vẫn hợp năng lực con.
Nên và không nên
✅ Nên làm
- Chọn môn VCE theo ngành định hướng và sở trường
- Kiểm tra môn tiên quyết của ngành đại học
- Cân nhắc hệ số scaling khi chọn môn
- Tận dụng cố vấn học tập của trường
❌ Không nên làm
- Đừng chọn môn chỉ vì bạn bè chọn
- Đừng bỏ qua môn tiếng Anh bắt buộc
- Đừng ôm quá nhiều môn khó cùng lúc
- Đừng quên đăng ký môn VET nếu hướng nghề
Tương đương ở các nước
Quốc gia | Tương đương | Điểm khác biệt |
|---|
Việt Nam | Bằng tốt nghiệp THPT | Khác: VCE chọn môn tự do, tính cả điểm quá trình; không dồn vào một kỳ thi duy nhất |
Lầm tưởng thường gặp
⚠️ Lầm tưởng 1: "VCE chỉ là điểm thi cuối năm.":
✅ ✅ Thực tế: VCE tính cả điểm SAC/SAT trong năm lẫn kỳ thi cuối. Điểm quá trình chiếm tỷ trọng đáng kể, nên con cần học đều cả năm chứ không chỉ ôn thi cuối.
⚠️ Lầm tưởng 2: "Học VCE Vocational Major là kém hơn.":
✅ ✅ Thực tế: VCE Vocational Major là lộ trình hợp pháp và giá trị, hướng tới việc làm và TAFE. Nó phù hợp học sinh giỏi thực hành, không phải lựa chọn "hạng hai".
Xem thêm
Câu hỏi thường gặp
Victoria VCE là gì?
VCE là chứng chỉ tốt nghiệp trung học phổ thông của bang Victoria, học ở Year 11–12. Kết quả các môn quy đổi thành điểm ATAR dùng để xét tuyển vào đại học trên toàn nước Úc.
Ai đủ điều kiện học VCE?
Mọi học sinh hoàn thành Year 10 ở Victoria đều có thể học VCE ở Year 11. Con của thường trú nhân và công dân học trường công gần như miễn phí; du học sinh học theo visa và đóng học phí quốc tế.
Victoria VCE khác gì so với ở Việt Nam?
Khác chính ở chỗ VCE cho con tự chọn 5–6 môn theo định hướng và tính điểm cả quá trình lẫn kỳ thi cuối, thay vì phụ thuộc một kỳ thi tốt nghiệp duy nhất như ở Việt Nam.
ATAR được tính từ VCE như thế nào?
Điểm các môn Units 3–4 ở Year 12 được chuẩn hoá (scaling) rồi tổng hợp; lấy môn tiếng Anh cộng ba môn điểm cao nhất và một phần các môn còn lại để ra ATAR. Đây là thứ hạng từ 0 đến 99,95 dùng xét tuyển đại học.
VCE Vocational Major là gì?
Đây là lộ trình VCE hướng nghề, thay cho chương trình VCAL cũ. Nó kết hợp môn học ứng dụng với đào tạo nghề (VET) và kỹ năng làm việc, phù hợp học sinh muốn đi làm hoặc học TAFE thay vì vào thẳng đại học qua ATAR.
Quy định chọn môn, scaling và cách tính ATAR của VCE do VCAA cập nhật theo từng năm. Hãy trao đổi với cố vấn học tập của trường để chọn môn phù hợp với con.
Muốn hiểu bức tranh tổng thể? Đọc: Trung học phổ thông ở Úc là gì
