Khi đi làm ở Úc, ngoài lương bạn nhận, chủ còn phải đóng thêm một khoản "superannuation" vào quỹ hưu trí mang tên bạn. Đây là tiền của bạn, không phải của chủ — nhưng rất nhiều người Việt không biết để kiểm tra hay đòi.
Bài này giải thích superannuation cho người lao động là gì, ai được đóng, tỷ lệ 2026, và bạn cần làm gì để không mất khoản tiền này.
Tóm tắt nhanh
- Super là khoản hưu trí chủ bắt buộc đóng THÊM ngoài lương, hiện ở mức 12% thu nhập (OTE).
- Áp dụng cho gần như mọi người lao động, kể cả working holiday maker, du học sinh và visa tạm trú.
- Người dưới 18 tuổi được đóng super nếu làm trên 30 giờ/tuần.
- Từ 1/7/2026, chủ phải đóng super theo từng kỳ lương (payday super), không còn chờ theo quý.
- Khi rời Úc vĩnh viễn, người giữ visa tạm trú có thể rút super (DASP) — thường bị đánh thuế.
Superannuation (super) là gì?
📖 Superannuation (super): Khoản tiền hưu trí mà người sử dụng lao động bắt buộc đóng vào một quỹ super đứng tên bạn, tính bằng phần trăm thu nhập của bạn — tách biệt và cộng thêm ngoài lương.
💡 🗣️ Nói đơn giản nhất có thể: Super là "quỹ tiết kiệm hưu trí bắt buộc" của bạn. Chủ trích thêm 12% lương bỏ vào quỹ riêng mang tên bạn, để dành cho lúc về già — đây là tiền của bạn, không phải phúc lợi của chủ.
💡 💡 Hình dung đơn giản: Hãy hình dung super như một con heo đất hưu trí: mỗi kỳ lương, chủ bỏ thêm tiền vào (12% lương bạn). Bạn không tiêu được ngay, nhưng nó lớn dần và là của bạn khi về hưu (hoặc khi rời Úc vĩnh viễn nếu giữ visa tạm trú).
Khi nào bạn cần dùng?
- Khi bắt đầu công việc đầu tiên — cần chọn hoặc cung cấp quỹ super.
- Khi kiểm tra chủ có đóng đủ super cho bạn không.
- Khi đổi việc và muốn gộp các quỹ super để khỏi mất phí.
- Khi chuẩn bị rời Úc và muốn rút super (với visa tạm trú).
Superannuation cho người lao động là gì?
Superannuation là hệ thống hưu trí bắt buộc của Úc. Thay vì chỉ dựa vào lương hưu nhà nước, người lao động tích luỹ một quỹ riêng trong suốt đời làm việc. Điểm quan trọng: super KHÔNG bị trừ vào lương của bạn — chủ phải trả thêm khoản này ngoài tiền lương đã thoả thuận.
Số tiền này được gửi vào một "super fund" do bạn chọn (hoặc quỹ mặc định nếu bạn không chọn). Quỹ đầu tư tiền để sinh lời theo thời gian, và bạn thường chỉ rút được khi đạt "preservation age" và nghỉ hưu — trừ một số trường hợp đặc biệt.
- Tỷ lệ super guarantee (2026): 12% của OTE
- Ai trả: Người sử dụng lao động (ngoài lương)
- Tần suất đóng (từ 1/7/2026): Mỗi kỳ lương (payday super)
- Áp dụng cho visa tạm trú: Có
Cách hoạt động ở Úc
Mỗi khi trả lương, chủ tính 12% trên "ordinary time earnings" (thu nhập giờ làm thông thường) của bạn và chuyển vào quỹ super. Từ 1/7/2026, Úc áp dụng "payday super" — chủ phải đóng super cùng lúc với mỗi kỳ trả lương, thay vì gom lại đóng theo quý như trước. Điều này giúp bạn dễ theo dõi và giảm rủi ro chủ "quên" đóng.
Bạn nên có một quỹ super duy nhất và "mang theo" khi đổi việc (stapled super), để tránh bị mở nhiều quỹ và mất phí quản lý chồng chéo. Bạn có thể kiểm tra số dư và lịch sử đóng super bất cứ lúc nào qua tài khoản myGov liên kết với ATO.
💡 Đăng nhập myGov → ATO → Super để xem chủ có đóng đủ 12% chưa và bạn đang có mấy quỹ super. Gộp quỹ giúp tiết kiệm phí.
Ai cần quan tâm
Super áp dụng cho gần như mọi người được trả lương, bất kể quốc tịch hay loại visa. Nếu chủ trả bạn để làm việc, họ thường phải đóng super — kể cả khi bạn là backpacker, du học sinh hay giữ visa tạm trú. Người dưới 18 tuổi được đóng super nếu làm trên 30 giờ một tuần.
- Working holiday maker (417/462) — được đóng super như mọi lao động.
- Du học sinh làm thêm — chủ vẫn phải đóng super.
- Người giữ visa tay nghề tạm trú — được đóng đầy đủ.
- Genuine contractor có ABN — thường tự lo super, nhưng nhiều trường hợp "contractor giả" vẫn được hưởng super.
Quyền lợi và chi phí
Quyền lợi lớn nhất là một khoản tích luỹ về hưu được chủ trả thêm và được hưởng ưu đãi thuế. "Chi phí" với bạn không phải là tiền bỏ ra, mà là phí quản lý quỹ và phí bảo hiểm mặc định bên trong quỹ — vì vậy nên chọn quỹ phí thấp và rà soát bảo hiểm không cần thiết.
Khía cạnh | Chi tiết |
|---|
Ai trả super | Chủ, ngoài lương của bạn |
Tỷ lệ 2026 | 12% của OTE |
Phí bạn chịu | Phí quản lý quỹ + bảo hiểm trong quỹ |
Rút khi nào | Khi nghỉ hưu (preservation age) hoặc rời Úc vĩnh viễn với visa tạm trú (DASP) |
Thuế khi rút sớm (DASP) | Thường bị đánh thuế đáng kể |
Tổng quan super cho người lao động. Kiểm tra chi tiết tại ato.gov.au.
So với ở Việt Nam
Ở Việt Nam, gần nhất với super là bảo hiểm xã hội (BHXH), trong đó cả người lao động và chủ cùng đóng theo tỷ lệ lương. Ở Úc, super do chủ đóng thêm hoàn toàn, không trừ vào lương bạn, và tiền nằm trong quỹ đầu tư mang tên bạn chứ không vào quỹ chung nhà nước.
Một khác biệt lớn: với visa tạm trú, khi rời Úc vĩnh viễn bạn có thể rút super (DASP) — điều không có với BHXH một cục theo cách tương tự. Tuy nhiên khoản rút này thường bị đánh thuế cao, nên cần cân nhắc thời điểm.
Lầm tưởng phổ biến
Nhiều người Việt nghĩ super bị trừ vào lương hoặc người giữ visa thì không có super. Cả hai đều sai và khiến bạn dễ mất tiền. Dưới đây là vài hiểu lầm hay gặp.
Nên và không nên
✅ Nên làm
- Kiểm tra super qua myGov mỗi quý
- Chọn một quỹ super phí thấp và mang theo khi đổi việc
- Cung cấp số quỹ super cho chủ ngay khi nhận việc
- Rà soát bảo hiểm mặc định trong quỹ
❌ Không nên làm
- Đừng nghĩ super bị trừ vào lương — chủ trả thêm
- Đừng để mở nhiều quỹ super gây tốn phí
- Đừng bỏ qua nếu chủ không đóng super
- Đừng rút super sớm mà chưa hiểu thuế DASP
Tương đương ở các nước
Quốc gia | Tương đương | Điểm khác biệt |
|---|
Việt Nam | Bảo hiểm xã hội (BHXH) | BHXH cả hai bên cùng đóng & trừ lương; super do chủ đóng thêm, không trừ lương, nằm trong quỹ riêng của bạn |
Lầm tưởng thường gặp
⚠️ Lầm tưởng 1: "Super bị trừ vào lương của tôi.":
✅ ✅ Thực tế: Sai. Super (12%) là khoản chủ trả THÊM ngoài lương đã thoả thuận, không trừ vào lương thực nhận của bạn.
⚠️ Lầm tưởng 2: "Người giữ visa tạm trú không được đóng super.":
✅ ✅ Thực tế: Sai. Working holiday maker, du học sinh và visa tạm trú đều được đóng super như mọi lao động. Khi rời Úc còn có thể rút (DASP).
⚠️ Lầm tưởng 3: "Có nhiều quỹ super thì nhiều tiền hơn.":
✅ ✅ Thực tế: Ngược lại — mỗi quỹ tính phí riêng và bảo hiểm riêng, làm hao mòn số dư. Gộp về một quỹ thường lợi hơn.
Xem thêm
Câu hỏi thường gặp
Superannuation cho người lao động là gì?
Là khoản hưu trí mà chủ bắt buộc đóng thêm ngoài lương cho bạn, hiện ở mức 12% thu nhập (OTE), vào một quỹ super mang tên bạn. Đây là tiền của bạn, không bị trừ vào lương.
Ai đủ điều kiện được đóng super?
Gần như mọi người được trả lương, bất kể quốc tịch hay visa — gồm working holiday maker, du học sinh và visa tạm trú. Người dưới 18 tuổi được đóng nếu làm trên 30 giờ/tuần.
Superannuation khác gì so với ở Việt Nam?
Ở Việt Nam, BHXH do cả người lao động và chủ cùng đóng và trừ vào lương. Ở Úc, super do chủ đóng thêm hoàn toàn, không trừ lương, và nằm trong quỹ đầu tư riêng đứng tên bạn.
Làm sao biết chủ có đóng super cho tôi không?
Đăng nhập myGov và liên kết với ATO, vào mục Super để xem lịch sử đóng và số dư. Nếu thiếu, bạn có thể báo ATO để truy thu — chủ không đóng super là vi phạm.
Khi rời Úc tôi lấy lại super thế nào?
Người giữ visa tạm trú có thể yêu cầu rút super (Departing Australia Superannuation Payment - DASP) sau khi visa hết hiệu lực và rời Úc. Khoản này thường bị đánh thuế đáng kể, nên cân nhắc trước.
Bài viết mang tính thông tin chung, không phải tư vấn pháp lý hay tài chính cá nhân. Mức lương, award (thoả ước ngành) và quyền lợi thay đổi mỗi năm (thường từ 1/7) — hãy xác nhận tại Fair Work Ombudsman, ATO hoặc gặp chuyên gia phù hợp. Cập nhật 6/2026.
Muốn nắm chắc quyền lợi lương? Xem lương tối thiểu là gì
